Jejak Kata :
BARAKATAK (2) BUKU (1) CARPON (33) CATATAN (1) CERPEN (64) CERPEN ANAK (4) DIARI (2) DONGENG (6) DONGENG SUNDA (4) FIKMIN (4) info (3) KOLOM (2) MENGIRIM NASKAH (1) NOVEL (2) PUISI (4) RESENSI (1) tps (1)

5 HAL PENTING AGAR CERPEN DIMUAT KORAN/MAJALAH

Written By Dongeng Yus R. Ismail on Minggu, 24 April 2016 | 17.20

tips mengirim karangn Yus R. Ismail

Semakin banyak orang yang belajar menulis cerpen. Tempat kursus berbayar, online, kelompok kepenulisan, tersebar sampai ke pelosok. Setelah belajar menulis cerpen, saat ingin dipublikasikan ke khalayak yang lebih luas, seringkali cerpenis pemula frustrasi karena cerpennya tidak kunjung dimuat koran/majalah.
Berikut adalah 5 hal penting yang harus diperhatikan agar cerpen kita sukses menembus media. Catatan ini saya dapatkan dari pengalaman.
1.      Cari tahu syarat khusus setiap media. Betul, setiap media itu mempunyai syarat khusus untuk memuat cerpennya. Misalnya panjang tulisan. Biasanya di bawah cerpen yang dimuat koran suka ada pemberitahuan dari redaksi. Misalnya: Redaksi menerima cerpen dengan panjang tulisan ... karakter. Kalau tidak ada pemberitahuan seperti itu, kita harus “pasang telinga pasang mata” agar tahu. Bisa bertanya ke redakturnya saat mengirimkan naskah, bertanya kepada penulis yang cerpennya sudah dimuat media itu, atau pantau kelompok-kelompok penulis di facebook atau lainnya.
Mengenai syarat khusu ini, bocoran dari saya misalnya: Kedaulatan Rakyat menerima cerpen dengan panjang maksimal 5.000 karakter, Tribun Jabar sekitar 7.500 karakter, Media Indonesia maksimal 9.000 karakter, Kompas maksimal 10.000 karakter, mengirim cerpen anak ke Kedaulatan Rakyat sebaiknya printoutnya via pos, dsb. Catat syarat-syarat khusus ini biar kita tidak lupa. Sebagus apapun cerpen kita, bila kepanjangan dari yang ditentukan media, rasanya sulit untuk dimuat, apalagi bagi penulis baru.

2.      Pelajari cerpen-cerpen yang pernah dimuat di koran yang ingin kita kirimi naskah. Mungkin ada penulis yang mengirim langsung dimuat tanpa mempelajari cerpen-cerpen yang pernah dimuat di koran tertentu. Tapi sebaiknya kita mempelajari sejak awal. Misalnya, Nova itu tabloid wanita. Jangan kirim cerpen dengan tokoh lelaki dan membahas persoalan lelaki ke Nova. Kalaupun cerpen bertema wanita, cerpen seperti apa yang disukai Nova? Ini hanya bisa dijawab dengan kita mempelajarinya. Jangan pelit meluangkan waktu dan perhatian untuk mempelajarinya bila kita ingin menjadi penulis yang serius. Hal seperti ini berlaku untuk media lainnya. Kompas, Femina, Koran Tempo, Tribun Jabar, Lampung Pos; pasti punya ciri yang bisa terlihat setelah kita mempelajarinya.
3.      Belajar terus menulis. Punya jadwal menulis sendiri. Dan target sendiri. Misalnya sehari harus selesai satu cerpen, atau seminggu satu cerpen, asal jangan setahun satu cerpen. Ini akan memacu kita belajar lebih jauh. Menargetkan menulis setiap hari, akan memaksa kita membaca pun setiap hari. Kita melatih diri untuk menangkap ide. Apakah ide itu dari membaca cerpen lainnya, berita kota, atau masyarakat yang kita tahu. Belajar menulis juga, lambat laun melatih kita menundukkan bahasa.
4.      Mengirim yang konsisten ke suatu media. Misalnya kita ingin dimuat di koran Pikiran Rakyat, kirimkanlah cerpen kita minimal sebulah satu atau dua. Meski cerpen awal kita dianggap belum layak muat, redaktur akan melihat bahwa kita sebagai penulis cerpen serius mengerjakannya. Dan entah cerpen ke berapa, saya yakin sekali, cerpen kita akan dimuat di media itu.
5.              Berdoa. Bila belajar sudah, mengirim sesuai syarat khusus setiap media, kita mengirim juga sudah konsisten; tentu berdoa adalah sesuatu yang baik. Kita tahu di jaman digital menggampangkan orang mengirim tulisan, setiap media menerima kiriman cerpen pasti banyak. Kompas misalnya, katanya menerima sekitar 200 judul cerpen per  bulan, sementara yang dimuat hanya 4 judul.  
      Selamat mencoba. Bila kelima hal itu sudah dilakukan, saya yakin 100% cerpen kita pasti dimuat koran/majalah yang menjadi impian kita. **



DUA SOBAT


Mangle no. 2542, 10-16 September 2015

Kévin jeung Udin sosobatan ti leuleutik. Mimiti wawuhna basa Kévin pakanci ka ninina di Ciwening. Ibu Hajah Nani, ninina Kévin, kaasup jelema beunghar. Sawah jeung kebonna lega. Nuju jenatna Bapa Haji Somad, akina Kévin, aya kénéh mah malah kagungan pabrik aci sagala. Ngan sabada ngantunkeun pabrik acina diical da henteu aya anu ngokolakeunna.
Mang Asip, bapana Udin, mindeng dihiras lamun usum nyawah atawa pepelakan palawija di kebon Ibu Hajah Nani. Udin mindeng ulin ka kebon atawa sawah nuturkeun bapana. Basa pakanci téa, basa Kevin jeung kulawargana curak-curak di sawah, ngadon meuleum lauk emas jeung ngaliwet; Udin ogé aya. Mang Asip harita keur macul galengan sawah. Bi Iyam, indungna Udin, harita mah aya ogé da dipiwarang ngaliwet, nyambel sareng bulam-beuleum ku Ibu Hajah Nani.  
Kévin kataji basa ningali Udin motongan awi tamiang.
“Keur nyieun naon?” ceuk Kévin.
“Suling.”
“Naha bisa kitu?”
“Nya bisa, Bapa uing apan tukang nyieun suling. Ngan hanjakal awi tamiang ieu rarengat.”
“Ngala deui waé atuh. Tuh, apan tangkal awi mah réa.” Kévin nunjuk dapuran awi tali anu ngajajar ngawatesan pasawahan.
Udin seuri. “Lain awi siga kitu atuh. Awi anu biasa dipaké suling mah awi tamiang, anu kieu, ruasna apan paranjang. Ngalana ogé awi tamiang mah kudu ka sisi leuweung,” ceuk Udin nerangkeun. “Engké beurang ogé uing arék ka ditu, nungguan heula babaturan.”
“Meunang ngilu?” Kévin curinghak. Manéhna ngabayangkeun, resep sigana ulin ka sisi leuweung.
“Meunang waé, asal diidinan ku Ibu Haji.”
Anu dimaksud Ibu Haji téh Ibu Hajah Nani, ninina Kévin. Berengbeng Kévin lumpat ka saung, bébéja ka indung-bapa jeung ninina.
“Henjig waé rék ka sisi leuweung mah, tapi tong jauh teuing nya,” saur Ibu Hajah Nani. “Udin, talingakeun Kévin nya?”
Udin unggeuk sababaraha kali. Basa babaturan Udin daratang, terus maranéhna arindit ka sisi leuweung. Awi tamiang geus jarang di sisi leuweung ogé. Atuh da anu ngalana ampir unggal poé alabring-abringan bari henteu merhatikeun dapuranana anu méhméhan tumpur. Urang Ciwening anu réréana buruh tani apan sok nyambil nyieunan suling. Suling téh dibeulian ku bandar, terus dijual di tempat-tempat wisata.
Lantaran hésé néangan awi tamiang anu alus pisulingeun, babaturan Udin naraék deui ka jero leuweung. Udin mah henteu wani nuturkeun. Manéhna inget pangwadi Ibu Hajah Nani, entong jauh teuing. Enya ogé hésé néangan awi tamiang anu lantas, anu hadé pisulingeun, Udin milihan ogé awi tamiang anu kira-kira bisa dijieun suling.
Kévin milu milihan awi tamiang. Suku Kévin kacepét awi. Kévin ngajerit. Udin reuwas. “Aya naon, Jang Pin?” ceuk Udin bari nyampeurkeun. Horéng lain saukur kacepét awi, suku Kévin diseureud kalajengking. Kévin gancang disangkéh, didiukkeun dina jukut. Tatu tapak seureud kalajengking dibanjuran ku cai bari diberesihan. Terus disedot jeung diburakeun getihna.
“Naha disedot kitu?” ceuk Kévin bari ngabirigidig gilaeun.
“Ngarah peurahna henteu nyaksrak. Ayeuna henteu nanaon téh, engké peuting mah Jang Empin bakal panas tiris.”
“Lamun disedotan mah getihna moal panas tiris?”
“Saeutikna aya peurah anu kapiceun,” témbal Udin bari luak-lieuk néangan anu bisa dipaké ngabeungkeut suku Kévin. Tapi kokotéténgan ka ditu ka dieu ogé henteu aya anu kira-kira bisa meungkeut suku Kévin. Tungtungna Udin mencrong kaos gambar Ipin Upin anu dipakéna anu suék lebah bujalna.
“Naha suku kuring dibeungkeut?” ceuk Kévin.
“Apan ngarah peurahna henteu nyaksrak. Ayeuna urang kudu gancang balik. Hayu, disangkéh bisi henteu kuat mah.”
Tapi Kévin henteu bisa leumpang. Manéhna héran, naha sukuna henteu bisa diléngkahkeun. 
“Sok atuh ka dieu, Jang Empin digandong wé,” ceuk Udin bari cingogo di hareupeun Kévin. Kévin asa-asa naék kana tonggong Udin. Basa Udin cengkat, manéhna nolonjong. Puguh wé, enya ogé maranéhna saumur kakara genep taun, Kévin mah apan mani bayuhyuh, sedeng Udin cengkrang. Tapi enya ogé cengkrang, tanaga Udin mah rosa. Kévin anu beuratna ampir dua kalieun awakna digandong.
Enya ogé jalan téh mudun, tapi Udin sababaraha kali nolonjong da beurateun. Lamun geus teu kuat pisan Kévin diécagkeun. Leguk Udin nginum cai bekelna mani ngalekik. Késang renung dina tarang, ngucur dina beuheung, maseuhan kaosna anu dekil. Sanggeus awakna karasa seger, Udin terus ngagandong deui Kévin. Kituna téh aya kana opat kalina nepi ka wates kampung. Di wates kampung kakara panggih jeung Mang Sohim anu keur macul di kebon. Sanggeus nyahoeun Kévin diseureud kalajengking, Mang Sohim gancang ngagandong Kevin, dicandak ka bumi Ibu Hajah Nani. Harita kénéh Kévin dicandak ka dokter Puskesmas, diobatan antiracun, énjingna sabihara-bihari deui.
Ti harita Kévin embungeun mulang ka kota.
“Kévin mah hoyong sakola di dieu waé,” ceuk Kévin ka indung-bapana. “Sakola sareng Udin.”
“Udin mah acan sakola. Udin mah henteu sakola ka TK,” saur bapana. “Sakola ka SD-na ogé taun payun Udin mah.”
“Pami kitu, Kévin ogé sakola SD di dieu waé sareng Udin.”
Indung-bapana Kévin tungtungna mah ngidinan. Bapana Kévin téh pangusaha meubel di kota kabupatén. Jujur jeung towéksa ka sasama pangusaha meubel jeung pagawé meubel bapana Kévin mah. Matak basa diayakeun pamilihan Ketua Organisasi Pengusaha Meubel, bapana Kévin dipilih ku saréréa.
Dua taun sabada kapilih jadi Ketua Organiasi Pengusaha Meubel, bapana Kévin diajukeun ku salah sahiji partéy pikeun nyalon bupati. Mimitina mah bapana Kévin kéképéhan. Puguh atuh da rumasa henteu bisa nanaon dina ngokolakeun pamaréntahan kabupatén mah. Tapi sanggeus dipaksa, dirojong ogé ku sababaraha organisasi séjén, bapana Kévin léah pikeun maju nyalon bupati. Henteu disangka ku réa pangamat, bapana Kévin kapilih jadi bupati. Najan bapana Kévin kampanye saayana, rahayat anu milih henteu kasamaran tingal. Ari kituna, ti keur jadi Ketua Organisasi Pengusaha Meubel kénéh bapana Kévin mah geus biasa asruk-asrukan mikeun sumbangan ka anu keuna musibah. Ka tempat urug, kahuruan leuweung, banjir, apan bapana Kévin mah indit sorangan ngawakilan organisasi.    
Henteu anggeus sapériode jadi bupatina ogé bapana kévin mah. Kakara tilu taun jadi bupati, terus ditunjuk ku presiden anyar pikeun jadi salah saurang mentri. Tungtungna nganjrek di Jakarta. Enya ogé kitu, Kévin mah angger sakola di SDN Ciwening, ayeuna téh geus kelas tilu.
Ampir unggal poé Kévin ulin jeung Udin. Kévin atoh kacida basa Udin ngajarkeun ngurek di sawah, nyirung hui di kebon, nyieun suling jeung empét-empétan. Lamun pareng ulin di imah, Kévin ngajarkeun Udin maén games dina laptop jeung maca buku-buku dongéng.    
Enya ogé ampir unggal poé ulin bareng, aya hiji tempat di Ciwening anu acan kungsi dijugjug ku Kévin. Leuwi Kiara saenyana henteu jauh-jauh teuing. Barudak Ciwening mah mindeng kokojayan di leuwi anu caina canémbrang herang téh. Henteu jero teuing deuih Leuwi Kiara mah matak barudak wani kokojayan ogé. Udin kungsi ngadongéngkeun kumaha resepna ulin di Leuwi Kiara.
“Cai di Leuwi Kiara mah hérang jeung haneut,” ceuk Udin. “Pamandanganna ogé éndah. Walungan téh katingali nepi ka jauhna. Lamun usum hujan, di Leuwi Kiara mah réa kembang bakung anu marangkak. Aya kembang anu beureum, aya anu bodas, aya anu kayas.”   
Tapi unggal Kévin hayang diajak ulin ka Leuwi Kiara, Udin gideug waé. “Apan saur Ibu Haji ogé ulah,” ceuk Udin méré alesan. Ari Ibu Hajah Nani ngaulah-ulah téh pédah cenah Leuwi Kiara mah sanget. Leuwi Kiara téh mangrupa jungkrang. Kolot mah pasti réa kahariwang ningali barudak ngarajleng tina tangkal kiara ka leuwi.
“Sakali wé ajak ka Leuwi Kiara.” Kévin mindeng ngarenghik lamun Udin tas ngadongéngkeun Leuwi Kiara téh. “Si Enin ogé da moal nanaon asal entong terangeun.”
Mimitina mah Udin henteu wanieun baha kana panyaram Ibu Hajah Nani. Tapi hiji waktu mah Udin ngajangjikeun. “Poé minggu hareup atuh urang ka Leuwi Kiara,” ceuk Udin. “Jang Empin wawartos ka Enin badé ka sawah kituh. Padahal mah urang ka Leuwi Kiara, urang ngojay sawaregna.”
Kévin atoh. Tapi rencana dua sobat téh kapaksa bolay. Guru-guru di SDN Ciwening unggal poé Saptu ngajak murid kelas tilu nepi ka kelas genep pikeun olah raga ka lapang maén bal. Lapang maén bal téh ayana di pasir, rada jauh ti sakola mah. Matakna unggal Saptu murid kelas tilu nepi ka kelas genep mah sok bebekelan sangu jeung cai. Sabada olah raga téh saréréa balakécrakan di sisi lapang.
“Barudak, poé ayeuna mah urang diajar ngarasakeun nasib babaturan. Carana, urang silih tukeuran bebekelan,” saur Ibu Guru Ana.
Kévin nukeurkeun bebekelanana jeung bebekelan Udin. Kévin mekel sangu dina misting, ceplok endog jeung sosis. Udin mekel sangu timbel jeung sayur iwung. Mimitina mah barudak balakécrakan saruka bungah. Tapi sanggeus sababaraha huap, Kévin ongkék-ongkékan. Udin reuwas. Babaturan anu séjénna ogé reuwas. Guru-guruna ogé reuwas. Kévin gancang dibawa ka Puskesmas. Ibu Hajah Nani dibéjaan yén Kévin karacunan kadaharan.
“Tempo heula budak ka dieu! Poé ayeuna!” saur Ibu Hajah Nani ka bapana Kévin. “Entong saukur karir waé anu diurus téh, ari budak kalantar.”
Basa indung-bapana Kévin nepi ka bumi Ibu Hajah Nani, Kévin mah geus sabihara-bihari deui. Mang Asip mani totonggéngan ménta dihampura.
“Hapunten Ibu Haji, Bapa, Ibu, abdi henteu terang barudak téh badé silihraosan bekel. Jang Empin mah pasti henteu biasa kana tedaeun abdi sakulawargi,” ceuk Mang Asip. “Béas raskin sasih ayeuna mah muhun bau hapeukna mani nataku. Pun bojo henteu kasiwer nyangu nganggé bungbu. Biasana mah nyangu téh sok nganggé daun salam, séréh, sareng upami aya mah bawang. Punten Ibu Haji, Bapa, Ibu.”
Sangu timbel jeung sayur iwung bekel Udin dipariksa ku pulisi. Enya henteu aya racun dina sangu jeung sayur iwung téh. Kévin ngan henteu biasa wungkul. Tapi lantaran kajadian éta kapaksa Kévin kudu pindah ka Jakarta. Poé éta kénéh Kévin dibawa ka Jakarta.
Udin ningali mobil CRV ngadius di jalan renjul. Kebul muter kaanginkeun. Aya anu nyérését dina haténa basa gugupay, ngarep-ngarep Kévin nempoeun tina kaca mobil. Saenyana Kévin ogé keur gugupay, tapi kaca mobil apan ti luar mah henteu sidik.
Ti harita Udin henteu bérag. Gawéna hulang-huleng. Los ka Leuwi Kiara, ngadon diuk dina batu. Leuwi Kiara téh asa henteu saéndah sasarina. Jungkrangna asa leuwih lungkawing. Galituk batu, patulayah pangpung, asa kolalotor. Tangkal kiara anu ngaroyom ka leuwi téh asa geueuman. “Lamun Jang Empin kungsi ulin ka dieu mah meureun Leuwi Kiara téh bakal tetep éndah,” gerentes haté Udin. Henteu karasaeun dina kongkolak panonna aya anu ngeyembeng, terus nyurudut kana pipina.
Ratusan kilo métér ti tempat Udin diuk, Kévin keur melong layar laptop. Tapi saukur melong kosong. Unggal poé manéhna searching  Leuwi Kiara dina Google, tapi can kungsi aya anu nga-upload. Padahal Leuwi Kiara téh tempat ulin pangéndahna keur barudak Ciwening mah. Lamun geus déwasa engké, Kévin hayang ulin ka Leuwi Kiara. Motrétan jungkrangna anu cenah éndah, luak-léokna walungan, tangkal kiara anu ngaroyom ka leuwi. Terus nga-upload ka internét. Dunya téh kudu apal yén di salah sahiji lembur aya tempat éndah anu ngaranna Leuwi Kiara.
Ah, tapi saenyana lain acan kungsi ulin ka Leuwi Kiara anu nyababkeun cimata Kévin ngalémbéréh. Tapi kaleungitan sobat sabageur Udin.  
***

15 Mei 2015

NGARANG DINA MANGLE

karangan Yus R. Ismail

Mangle no. 2512, 29 Januari - 4 Februari 2015

Taun dua rébuan kungsi ngarang carpon (lamun teu salah mah judulna Putri Bulan), dikirimkeun ka Manglé. Henteu pati diperhatikeun, da rarasaan téh kamalayon waé. Sabada aya anu ngabéjaan carpon kuring dimuat, asa sumanget, der deui ketak-ketik. Tapi henteu lana, ukur dua tilu judul, pleng deui wé.
Basa tepang sareng Abah Duduh (Duduh Durahman, almarhum), koméntarna téh bet: “Geuning ngarang basa Sunda, apan honorna ogé teu sabaraha.” Aya anu mangnémbalankeun di tukang (hilap deui saha-sahana mah): “Apan ngarang Sunda mah seueur hadiahna.” Kuring ukur ngahéhé.
Rumasa ngarang téh henteu disiplin. Kumaha karepna jeung kumaha ngareunahna kana haté waé. Kana huduah-hadiah komo deui henteu perhatian. Tapi kakara engeuh, harita téh carpon mah réa hadiahna. Dina Manglé aya Carpon Pinilih bulanan, LBSS unggal taun milih carpon anu kungsi midang dina media Sunda, jeung anu ngahaja dilombakeun.
Anu kapikiran téh koméntar “geuning bet ngarang Sunda”. Enya meureun, kuring mah leuwih dipikawanoh salaku pangarang Indonésia. Najan sobat, batur begadang, batur ubrang-abring, réréana mah pangarang Sunda. Atuh sakali-kalieun osok ogé ngarang carpon saperti didongéngkeun mimiti. Ari mimindengna enya ngarang cerpen. Apan majalah populer saperti Femina, Bobo, Gadis, Hai, Mode, Ceria, Nova, Citra, nepi ka media anu leuwih serieus saperti Kompas, Koran Tempo, Republika, Media Indonesia, Matra, Horison; kungsi ngamuat cerpen kuring.
Padahal mah mimiti cacarakan ngarang téh dina basa Sunda. Keur SD, unggal poé Kemis anu sok diboro upami Apa uih ti kantor nyaéta koran jeung majalah Manglé. Lamun aya téh Manglé mani sok poho kana dahar. Tapi lamun henteu aya mani sok hanjelu.
Maca Manglé téh sok dipapay, ti kaca Lawang Saketeng nepi ka Lempa Lempi Lempong. Najan bisa jadi eusina mah réa anu henteu ngarti. Ari rubrik anu sok dibulak-balik pastina ogé Manglé Alit jeung Hahaha. Meureun harita ogé geus aya kereteg hayang tulas-tulis, da duka kumaha ngetikna, aya karangan hahaha anu dimuat Manglé. Harita mah lamun ngarang téh siga kieu. Judulna: Endog, eusina: endog nyaéta... bari réa ngahulengna.
Tapi anéhna, ari ngarang dongéng mah asa sok lancar. Keur SMP ngarang deui sasakala kelenci warna buluna bet bodas. Caritana meunang maca tina basa Indonésia. Rada reuwas sabada apal karangan téh dimuat dina Manglé Alit, terus dibukukeun ku Ki Umbara dina Kumpulan Dongéng Sasakala. Sumanget sabada dimuat, ngarang téh asa réa. Dikotrér dina buku kabéhanana ogé. Anu dikirimkeun ka Manglé mah saeutik da mesin tik-na ogé satimuna.
Mimiti ngarang dina basa Indonesia mah keur SMA. Ampir unggal poé maca buku di perpustakaan sakola.  Mimiti wawuh jeung karangan AA Navis, Kuntowijoyo, Putu Wijaya, Bur Rasuanto, Faisal Baraas, Chairil Anwar, Sutardji Calzoum Bachri, jeung réa deui. Ari carita rumaja anu jadi favorit mah Lupus karangan Hilman, novel-novel Mira W, jeung novel-novel Eddy D. Iskandar. Rada kaboler pelajaran ogé ku resep maca fiksi téh. Da éta wé kungsi dicarékan ku guru pedah kuring di kelas maca waé Musashi.
Pastina réa karangan anu henteu pati ngarti. Najan kitu ampir unggal poé kuring ngetik. Basa kuring balik, Apa ngabahanan mesin tik. Ti SMP kuring mah cicing di imah bibi, da sakolana di Sumedang. Ceuk bibi, pagawéan kuring harita: balik sakola saré, peutingna ngetik ngagandéngan tatangga.
Ngarang téh rada resep. Éta wé da ampir unggal minggu ngirim karangan ka kantor pos. Ari média anu mayeng dikiriman Mitra Desa. Tapi harita aya ogé karangan kuring anu dimuat ku Pikiran Rakyat, Suara Karya, Suara Pembaruan, majalah Mode jeung Gadis.
Pindah ka Bandung taun 1989, ngilu ubrang-abring diajar ngarang ka Ceu Aam (Aam Amalia). Anéhna, enya ogé resep kana carpon-carpon Ceu Aam, ari trét ngarang mah basa Indonésia deui. Sakali-kalieun ngarang carpon téh ari balik ka Rancakalong. Éta ogé sanggeus ngahanca bundel Manglé. Bibi anu harita langganan Manglé, sataun sakali rajin dibundel. Ki Umbara, Usep Romli HM, Ahmad Bakri, Abdullah Mustappa, Holisoh M.E., Eddy D. Iskandar, Aam Amilia, Trisna Mansyur, Yous Hamdan, Budi Rahayu Tamsyah, Cecep Burdansyah, Hadi AKS, jadi pengarang kameumeut.
Ari buku anu inget waé: Blues Kéré Lauk karangan Godi Suwarna anu sanggeus macana sababaraha poé henteu daék saré, Jajatén Ninggang Papastén kumpulan carponna Yus Rusyana, Dayeuh Matapoé-na Acep Zamzam Noor, Demung Janggala-na Tatang Sumarsono, jeung réa deui lamun ditataan mah. Anu ngérakeun basa maca Popotongan-na Raf. Bet ngilu ceurik, nginghak, basa nyaritakeun manuk cocooan budak dipénta ku upas jurungan Juragan Camat da budak Juragan Camat hayangeun éta manuk. Keur di lembur, sanggeus macaan Manglé jeung buku-buku éta kuring kutrat-kotrét deui ngarang carpon. Hanjakalna, carpon ngan sababaraha judul téh henteu kapanggih raratanana. Kungsi dimuat dina Manglé jeung Galura, tapi dokumentasina teuing ka mana.
Diitung-itung mah nganjrek di Bandung téh aya kana dua puluh taunna. Éta ogé kungsi sataun mah kuli di Bengkulu, sataun di Jakarta. Kungsi eureun ngarang ampir kana sapuluh taunna. Ditempo dina dokuméntasi komputer, aya cérpén henteu leuwih ti lima judul salila sapuluh taun téh.
Taun 2012 pindah ka Pamulihan, Sumedang. Deukeut ka lembur. Atuh suasana ogé kampung pisan. Cai sawah ngagenclang da puguh langsung ti sirahcai. Hawana seger. Saminggu tilu kali mah sok kukurilingan mapay ka lembur-lembur atawa ka sisi leuweung.
Mimitina mah sok nginjeumkeun Manglé ka tatangga anu resep maca. Kadieuna mah kuring anu sok macaan deui Manglé heubeul téh. Tangtu waé sanggeus maca téh sok kutrat-kotrét deui. Kadieunakeun anu nginjeum buku beuki réa, pangpangna barudak. Dijieun wé taman bacaan, ngaranna Capung (taman bacaan di kampung). Enya ogé barudak téh ngomongna basa Indonesia waé, di taman Capung mah diajar ngomong Sunda. Sakapeung sok ngadongéngkeun dongéng tina Manglé. Hanjakalna, dina Manglé ayeuna mah saeutik rubrik bacaeun barudak. Manglé Alit henteu mayeng jeung karangan barudakna ukur sajudul.   
Enya, ngarang téh geus diniatan ti mimiti pindah ogé. Minangka usahana, dikumpulkeun cerpen-cerpen pangarang entragan anyar anu sapuluh taun katukang mah can kungsi maca. Resep téh ka cerpen karangan Yetti Aka, Benny Arnas, Avianti Arman, Guntur Alam, A. Mutaqin, Mardi Luhung, Joko Pinurbo, Eka Kurniawan, Mashdar Zainal, Adi Zamzam, Teguh Afandi, jeung réa deui. Ari carpon, sok nginjeuman bari henteu bébéja ari ulin ka kontrakanna Dhipa Galuh Purba. Ngahajakeun macaan deui karangan Dian Hendrayana, Dadan Sutisna, Dhipa Galur Purba, Dédén Abdul Aziz, Usman Supendi, Nunu Nazarudin Azhar, Toni Lesmana, Chye Retty Isnendes, Hérmawan Aksan, jeung réa deui.
Lamun resep ka hiji karangan, tangtuna ogé bisa kaidean. Anéhna, enya ogé anu dibaca mah cerpen, resep kumaha ngacaprukna cerpen Mardi Luhung atawa ngabatinna cerpen Yetti Aka, ari trét ngetik mah bet carpon. Sanggeus di Pamulihan ngarang carpon téh kaasup réa. Éta wé Manglé, Tribun Jabar, Galura, jeung Pikiran Rakyat, kakiriman bari rada mayeng. Éta ogé aya anu ngageuhgeuykeun. Pajar téh, rajeun produktif ngarang carpon sanggeus tigerat ku hadiah. Kuring ukur ngahéhé. Kakara engeuh, salila dua taunan rada mayeng ngarang carpon, enya tara aya béja Carpon Pinilih bulanan Manglé atawa carpon LBSS taunan. Aya ogé Rancagé apan kudu dibukukeun heula. Tapi henteu nanaon, da keur uleng ngarang ogé lain éta udaganana.
Aya carpon kuring anu diterjemahkeun kana basa Inggris ku Bill Watson. Basa ngobrol jeung Pa Bill, anjeunna nyarankeun kuring narjamahkeun carpon kana basa Indonésia, ngarah leuwih réa anu macana. Rada ngahuleng mimitina mah. Baheula keur rajin ngarang cerpen, sobat kuring Dian Hendrayana sok nyarankeun pikeun narjamahkeun cerpen kana carpon. Kuring sorangan tara pati sugema, da carpon téh malélél teuing malayuna. Matak lamun narjamahkeun cerpen kana carpon téh sok sangeunahna waé. Palebah anu héséna sok dikarang deui wé sangareunahna.
Ayeuna bet tibalik, narjamahkeun carpon kana cerpen. Mimitina mah ngirim cerpen tarjamahan téh ka anu jararauh. Banjarmasin Pos, Padang Eskpres, Bangka Pos, Lampung Pos, kungsi ngamuat tarjamahan carpon téa. Ka dieunakeun tarjamahan carpon téh dikirimkeun ogé ka media terbitan Jakarta. Tapi bet poho nyantumkeun ngaran. Apan salain ngaran Yus, kuring gé sok ngarang dina majalah budak jeung rumaja maké ngaran séjén. Basa cerpen kuring dimuat Femina, Nyi Roro anu sok ngarang carpon dina Manglé nanyakeun, “Kang, ari anu ngarang dina Femina téh Akang?” Eta meureun pedah carpon anu caritana sarua téh kungsi dimuat Manglé. Ceuk haté, euh jadi wé kanyahoan.
Wilujeng milangkala anu ka-57 Nyi Manglé. ***


MALAM RANCAKALONG

Puisi Yus R. Ismail
Minggu IV Oktober 1990

merenungi nyanyian tarawangsa
o, tangisan siapa’
    membangunkan malam
        udara pekat dan hitam

gerimis turun di ujung malam
    riciknya menimpa daun dan dahan
        angin diam. Lembut dan perlahan
            kusaksikan daun yang berjatuhan

CADAS PANGERAN


Mitra Desa, minggu II dan III Desember 1990


apa lagi yang mesti dibanggakan
saat kata pun hanyalah mainan
saat napas hanyalah kesunyian
gerimis turun dan matahari ketakutan
ya, kita memang bukan apa-apa
dalam sebuah permainan
maut tersenyum di setiap belokan

HIDUP
menghidupkan kembali sebuah kematian
adalah aku
lautan lepas
langit luas
hidupku burung camar melayang

bebas meembus bayang-bayang

GERHANA 2

puisi Yus R. Ismail

Mitra Desa tahun 1998

gerhana terjadi
dalam hati
antara mimpi dan sunyi

MALAM-MALAM SENDIRIAN
bulan berdarah
belati siapa berlumuran?

SURAT CINTA
surat ini kutulis
kala langit menangis
di telaga bening sepasang belibis
bulunya kelimis

surat ini kutulis
dengan tinta darah
kata-kata resah
sebab aku cinta kamu!

surat ini kutulis
selesai gerimis
wakil kalbu yang ragu


ELEGI III
sungai luka
darahnya mengenang tenggelamkan gunung
di sepinya malam larut
dalam luka lama aku sendiri mengayuh biduk menyibak mimpi
(samar-samar dari pantai
camar berdendang sumbang)

PULANG
wajahku tak bermuka
saat kuketuk pinturagu menebal di sekujur tubuh
masihkah pintu terbuka?

kutunggu tiap detik
hingga napas mengeras di paru-paru

pengembaraanku di lumpur jaman
tergambar di muka
aku ragu melewati pintu
sebelum kubasuh muka dengan airMu




Populer

 
Copyright © 2013. Dongeng YusR.Ismail. All Rights Reserved. Template by Mastemplate. Web Developed by Jendela Seni